Piątek, 13 listopada okazał się wyjątkowo szczęśliwym dniem dla 12-letniego Rafała Birosa. Młody świdniczanin, aktywnie uczestniczący w międzynarodowym programie Sungrazer Project, został najprawdopodobniej najmłodszym odkrywcą komety w dziejach. Sukcesu pogratulowali mu między innymi naukowcy z Europejskiej Agencji Kosmicznej.
Międzynarodowy program Sungrazer Project jest koordynowany przez Karla Battamsa z NASA oraz Wojskowy Instytut Badawczy w Waszyngtonie. Celem projektu jest poszukiwanie komet przechodzących bardzo blisko naszej dziennej gwiazdy, które są określane mianem komet muskających Słońce. Odkrycia dokonywane są poprzez analizę zdjęć pochodzących z sondy kosmicznej SOHO (ang. Solar and Heliospheric Observatory), będącej wspólnym przedsięwzięciem NASA i Europejskiej Agencji Kosmicznej, a mającej na celu monitorowanie aktywności słonecznej.
Analiza materiału zarejestrowanego przez sondę jest czasochłonnym zajęciem, ponieważ każdego dnia wykonywanych jest od 100 do 120 zdjęć. Z tego powodu istotną rolę w całym projekcie pełnią nie tyle naukowcy, co miłośnicy astronomii – w tym liczna grupa Polaków. Jednym z nich jest 12-letni świdniczanin – Rafał Biros.
– Astronomią interesuję się od przedszkola, natomiast w samym projekcie uczestniczę od pięciu miesięcy – mówi Rafał, dla którego okazją do poważniejszego włączenia się w poszukiwania komet było wprowadzenie nauki zdalnej. Spędzając więcej czasu w domu, mógł on częściej analizować materiały zarejestrowane przez sondę SOHO. W piątek, 13 listopada jego zaangażowanie przyniosło fantastyczny rezultat. – Pod koniec lekcji zauważyłem, że dodane zostały trzy nowe zdjęcia. To właśnie na nich zauważyłem kometę – opowiada uczeń Szkoły Podstawowej nr 4 w Świdnicy. Swoją obserwację zgłosił, a zaledwie pół godziny później otrzymał potwierdzenie dokonanego odkrycia.
Informacja o odkryciu dokonanym przez młodego świdniczanina obiegła środowisko astronomiczne. Gratulacje złożyli Rafałowi m.in. naukowcy z Europejskiej Agencji Kosmicznej, a także sam koordynator projektu Sungrazer. Karl Battams zwrócił przy tym uwagę, że 12-latek jest nie tylko najmłodszym odkrywcą komety zarejestrowanej przez sondę SOHO, ale może być również najmłodszym odkrywcą komety w historii.
Swoją opinię Battams podtrzymał w rozmowie z magazynem Forbes, który również zainteresował się osiągnięciem świdniczanina. – Myślę, że jest najmłodszy. Nie znam nikogo, kto dokonałby odkrycia komety i miał mniej niż 12 lat – stwierdził koordynator projektu Sungrazer. Jak dodał, odkryty przez Rafała obiekt – mierzący około 5-10 metrów – prawdopodobnie przestał istnieć w kilka godzin po jego dostrzeżeniu.
Kometa nie została jeszcze nazwana. Ostatecznie określana będzie jako „SOHO-[nadany jej numer kolejny]”.
Michał Nadolski
[email protected]
