29 maja 2026 roku przypada 416. rocznica urodzin świdnickiej astronom Marii Kunic. Z tej okazji Muzeum Dawnego Kupiectwa zaprosiło do odkrywania kolejnego fragmentu życia i pracy naukowej słynnej świdnickiej astronom.
Słynna astronom urodziła się 29 maja 1610 w Świdnicy. Przyszła na świat w rodzinie miejskiego lekarza Henryka Kunica, który przybył do Świdnicy około 1607 roku i zamieszkał w domu „Pod Złotym Chłopkiem”. Maria drogą samokształcenia opanowała siedem języków, swobodnie wypowiadała się w muzyce, malarstwie i poezji. Zdobyła fachową wiedzę w zakresie medycyny i farmacji, ale to co ją najbardziej zainteresowało to astronomia i matematyka. Wraz z mężem Eliasem von Löwen zajęła się najważniejszym problemem ówczesnej astronomii, jakim była debata nad budową wszechświata. Pisząc, że Słońce jako ster nieba jest wskaźnikiem czasu i ruchu opowiedziała się po stronie Kopernika. Dzięki badaniom astronomicznym opartym na matematycznych obliczeniach bez użycia logarytmów poprawiła i uprościła słynne Tablice Rudolfińskie Keplera. Prowadziła kilkuletnią korespondencję z Janem Heweliuszem, a następnie z francuskim astronomem Ismaëlem Boulliau, doradcą Ludwika XIV w sprawach nauki.
Prawie całe życie Marii przypadło na okres wojny trzydziestoletniej (1618-48), która zmusiła jej rodzinę do opuszczenia Świdnicy na zawsze i emigracji do Byczyny, a następnie do Ołoboku w Polsce. Tam też zostało napisane, wydane w Oleśnicy w dniu urodzin Marii 29 maja 1650 roku dzieło „Urania propitia”, czyli astronomia przybliżona czytelnikowi, która przyniosła astronomce europejską sławę. Fenomen śląskiej Pallas współcześnie budzi, także w naukowych kręgach, coraz większe zainteresowanie. Jej postać weszła na stałe do zbiorowej tożsamości współczesnych świdniczan, a ławeczka z nią, stojąca na świdnickim Rynku, jest jedną z atrakcji turystycznych miasta.
Z okazji 416. rocznicy urodzin słynnej świdnickiej astronom Muzeum Dawnego Kupiectwa zaprosiło do odkrywania jej życia i dzieła. W świat naukowej dysputy, w której poprzez listy uczestniczyła Maria Kunic, wprowadził prof. Jarosław Włodarczyk, wygłaszając wykład „Uczeni listy piszą: Maria Kunic i jej mąż Eliasz von Loewen w korespondencji z Janem Heweliuszem”. Epistolografii poświęcono także wystawę plenerową, podczas której można obejrzeć autografy listów Marii Cunitii, Eliasa von Loewena, Jana Heweliusza i Ismaëla Boulliau. Dopełnieniem tej ekspozycji jest wystawa stała – pracownia astronomki w wykuszu Sali Rajców oraz jej publikacja „Urania Cunitia”.
/mn/
