Utrudniające wejście do pociągu niskie perony, schody i bariery architektoniczne uniemożliwiające dotarcie do peronów, brak zapowiedzi głosowych, oznaczeń dla osób niewidomych i słabowidzących, czy też toalet – to niektóre z problemów, na które zwrócili uwagę autorzy projektu „Kolej dostępna”, przeprowadzając audyt stacji i przystanków kolejowych w regionie. W powiecie świdnickim tylko jedną stację oceniono jako dobrze dostępną dla osób z niepełnosprawnościami.
– W ramach projektu przeprowadziliśmy w okresie od czerwca 2025 roku do lutego 2026 roku audyt wszystkich stacji i przystanków o średniej dziennej liczbie pasażerów w dobie przekraczającej 20 osób w powiatach dzierżoniowskim, świdnickim, wałbrzyskim, ząbkowickim oraz m. Wałbrzych. Zdecydowaliśmy się pominąć w I etapie przystanki kolejowe o najmniejszej wymianie pasażerskiej, gdyż inwestycje w poprawę infrastruktury pasażerskiej należy rozpocząć od stacji i przystanków, z których korzysta więcej pasażerów – wyjaśnia Wojciech Głodek z Instytutu Dolnośląskiego.
– Sprawdziliśmy i oceniliśmy przygotowanie i dostępność każdego z peronów na stacjach i przystankach kolejowych z uwzględnieniem wysokości i nawierzchni peronu (ważne przy wsiadaniu i wysiadaniu dla osób z problemami w poruszaniu się), obecności ławek i wiat chroniących przed niekorzystnymi warunkami pogodowymi, dostępne formy informacji o rozkładzie jazdy i kursowaniu pociągów (tablice informacyjne, tablice elektroniczne, zapowiedzi głosowe), obecność oznaczeń dla osób niewidomych i słabowidzących oraz ewentualne występowanie barier architektonicznych. Dla każdego peronu sprawdziliśmy i oceniliśmy przygotowanie oraz dostępność drogi prowadzącej do niego z każdego z wejść na stację lub przystanek kolejowy i z innych peronów (przesiadki) ze szczególnym uwzględnieniem obecności oznaczeń dla osób niewidomych i słabowidzących oraz występujących barier architektonicznych – wylicza Głodek.
– Dokonując oceny braliśmy pod uwagę zarówno elementy kolejowe (perony, dworzec), jak i elementy pozakolejowe (droga dotarcia do stacji i przystanku). Zdajemy sobie sprawę, że za te elementy odpowiadają różne instytucje, jednak powinny one ze sobą ściśle współpracować, aby zapewnić dostępność dla osób ze specjalnymi potrzebami podczas całej podróży. Najlepsza infrastruktura kolejowa nie pomoże, jeśli pasażer nie będzie mógł dostać się wygodnie i bezpiecznie do stacji lub przystanku – wskazują twórcy opracowania.
Wszystkie poddane ocenie przystanki zostały podzielone na cztery kategorie: dobrze dostępne (z których osoby ze specjalnymi potrzebami mogą skorzystać w miarę samodzielnie), średnio dostępne (korzystanie z nich wiąże się z pewnymi problemami, jak np. konieczność wybrania okrężnej drogi, występowanie zniszczonej nawierzchni, brak odpowiednich oznaczeń), słabo dostępne (z których osoby ze specjalnymi potrzebami mogą skorzystać raczej wyłącznie przy wsparciu innych podróżnych lub pracowników kolei), a także niedostępne (z których pewne grupy osób ze specjalnymi potrzebami nie będą mogły skorzystać wcale).
Jak oceniono przystanki w powiecie świdnickim?
W powiecie świdnickim przyjrzano się szesnastu przystankom kolejowym. Jedynie stacja w Jaworzynie Śląskiej została oceniona jako dobrze dostępna dla osób ze specjalnymi potrzebami. W kategorii „średnio dostępnej” znalazły się przystanki i stacje: Imbramowice, Marcinowice Świdnickie, Pszenno, Szczepanów, Świdnica Przedmieście, Świdnica Zawiszów oraz Świebodzice. Z kolei jako „słabo dostępne” oceniono przystanki i stacje: Bolesławice Świdnickie, Goczałków, Krzyżowa, Rogoźnica, Stanowice, Żarów oraz Świdnica Miasto.
W przypadku głównej świdnickiej stacji zwrócono uwagę na niskie perony, które mogą utrudniać wejście do pociągu, brak oznaczeń dla osób niewidomych i słabowidzących, a także na problemy z przemieszczaniem się w obrębie Centrum Przesiadkowego z uwagi na niesprawne windy. – Obok dworca [kolejowego] zlokalizowany jest dworzec autobusowy, do którego możliwe jest dotarcie z peronów i z dworca kolejowego tylko schodami przejściem pod torami – windy nie działają od kilku lat, nie jest znany termin przywrócenia ich funkcjonowania. Alternatywą (dojście w poziomie) jest obejście całego kwartału ulic (600-700 metrów) – stwierdzono w opracowaniu.
Najniższe noty w całym powiecie wystawiono stacji kolejowej w Strzegomiu. Autorzy audytu stwierdzili, że przystanek jest „częściowo niedostępny dla osób ze specjalnymi potrzebami (brak możliwości dotarcia na peron nr 2 bez pokonania schodów)”, „znajduje się na obrzeżu miasta, dojście chodnikami i drogą z kostki brukowej oraz ścieżką gruntową od strony przejazdu kolejowego”, posiada niskie perony oraz bariery architektoniczne w postaci krawężników, wybojów i schodów, a jednocześnie nie posiada oznaczeń dla osób niewidomych i słabowidzących.
Z pełnym opracowaniem przygotowanym w ramach projektu „Kolej dostępna” oraz z mapą ocenionych przystanków można zapoznać się na stronie Instytutu Dolnośląskiego.
/mn/
