29 maja 2025 roku przypada 415. rocznica urodzin świdnickiej astronom Marii Kunic. Z tej okazji Muzeum Dawnego Kupiectwa przygotowało okolicznościową wystawę plenerową, wykład oraz koncert muzyki dawnej, a wewnątrz muzeum można podziwiać dwutomowy egzemplarz dzieła Urania propitia.
Słynna astronom urodziła się 29 maja 1610 w Świdnicy. Przyszła na świat w rodzinie miejskiego lekarza Henryka Kunica, który przybył do Świdnicy około 1607 roku i zamieszkał w domu „Pod Złotym Chłopkiem”. Maria drogą samokształcenia opanowała siedem języków, swobodnie wypowiadała się w muzyce, malarstwie i poezji. Zdobyła fachową wiedzę w zakresie medycyny i farmacji, ale to co ją najbardziej zainteresowało to astronomia i matematyka. Wraz z mężem Eliasem von Löwen zajęła się najważniejszym problemem ówczesnej astronomii, jakim była debata nad budową wszechświata. Pisząc, że Słońce jako ster nieba jest wskaźnikiem czasu i ruchu opowiedziała się po stronie Kopernika. Dzięki badaniom astronomicznym opartym na matematycznych obliczeniach bez użycia logarytmów poprawiła i uprościła słynne Tablice Rudolfińskie Keplera. Prowadziła kilkuletnią korespondencję z Janem Heweliuszem, a następnie z francuskim astronomem Ismaëlem Boulliau, doradcą Ludwika XIV w sprawach nauki.
Prawie całe życie Marii przypadło na okres wojny trzydziestoletniej (1618-48), która zmusiła jej rodzinę do opuszczenia Świdnicy na zawsze i emigracji do Byczyny, a następnie do Ołoboku w Polsce. Tam też zostało napisane, wydane w Oleśnicy w dniu urodzin Marii 29 maja 1650 roku dzieło „Urania propitia”, czyli astronomia przybliżona czytelnikowi, która przyniosła astronomce europejską sławę. Fenomen śląskiej Pallas współcześnie budzi, także w naukowych kręgach, coraz większe zainteresowanie. Jej postać weszła na stałe do zbiorowej tożsamości współczesnych świdniczan, a ławeczka z nią, stojąca na świdnickim Rynku, jest jedną z atrakcji turystycznych miasta.
W czwartek, 29 maja do wspólnego świętowania 415. urodzin Marii Kunic zaprosiło Muzeum Dawnego Kupiectwa. Tegoroczne wydarzenia rocznicowe poświęcono rodzinnemu kręgowi świdnickiej astronom. – Wykład na ten temat wygłosił dr Radosław Skowron. Specjalnie przygotowaliśmy również ekspozycję poświęconą Marii Kunic, która znajduje się w wykuszu Sali Rajców. Naszą tradycją stało się też eksponowanie dzieła świdnickiej astronom – „Urania propitia”. Mamy jego oryginał, który eksponowany jest właśnie w trakcie urodzin – mówi Dobiesław Karst, dyrektor świdnickiego muzeum. Z okazji 415. rocznicy urodzin Marii Kunic zorganizowano również koncert muzyki dawnej w wykonaniu Witolda Kowaliszyna, a przy ławeczce Marii Kunic ustawiono plenerową wystawę.
/mn/
