45 lat po zawaleniu wieży

    13

    Nie będzie otwarcia następczyni budowli, która runęła 5 stycznia 1967 roku, ale miasto wspólnie z Muzeum Dawnego Kupiectwa i Towarzystwem Regionalnym Ziemi Świdnickiej organizuje okolicznościową konferencję. Spotkanie poświęcone historii, katastrofie i odbudowie zaplanowano dokładnie w 45 rocznicę wydarzenia, które zmieniło wizerunek ścisłego centrum Świdnicy. Konferencja rozpocznie się koncertem chóru Pryma Voce 5 stycznia 2012 roku o godzinie 11.00 w teatrze miejskim.

    Przypominająca do złudzenia wieżę katedralną ta zdobiąca ratusz ma za sobą długą, przeplataną katastrofami i pożarami historię. Pierwsza została wybudowana w latach 1329-1336. Spłonęła w 1393.  Odbudowaną i odrestaurowaną wieżę, jak i cały ratusz, strawił kolejny wielki pożar 9 maja 1528. Wieżę i ratusz odbudowano pieczołowicie w latach 1548-1555. Budynek w niezmienionym kształcie przetrwał do 1716, kiedy to z kolejnego pożaru ocalały tylko północno-zachodni narożnik ratusza i kapliczka ratuszowa. Kolejna już odbudowa gmachu ratusza, dzięki której budynek zawdzięcza swój dzisiejszy wygląd, została przeprowadzona w latach 1717-1720. Wieża ratuszowa przetrwała jedynie do 1757 roku kiedy to zburzyły ją wojska austriackie. Mimo to Świdniczanie w 1765 po raz kolejny odbudowali symbol miasta. Odbudowana wieża była repliką wieży kościoła parafialnego w skali 1:2 (osiągnęła wysokość 50 m).

    Wieża ratusza przetrwała I oraz II wojnę światową w dobrym stanie. 5 stycznia 1967 o godzinie 15.16 wieża świdnickiego ratusza runęła w wyniku nieudolnie przeprowadzanego remontu samej wieży oraz rozbiórki sąsiednich budynków. /za Wikipedia/. Wielokrotnie pojawiały się pomysły na odbudowę, zorganizowano nawet publiczną zbiórkę pieniędzy na ten cel, ale gdzie podziała się szklana skarbona z datkami, nie ustalono nigdy. Zresztą, nawet gdyby pieniądze ocalały, po galopującej inflacji byłyby to grosze. Więcej niż pomysłów na zebranie środków było koncepcji architektonicznych. O nich m.in. będą opowiadać goście konferencji.

    Realne szanse na odbudowę pojawiły się wraz ze środkami unijnymi i programem rewitalizacji centrum miasta. Świdnica pozyskała 5,5 miliona złotych dotacji. Na początku czerwca 2010 rozpoczęto odbudowę wieży. Planowano, że zostanie ukończona i otwarta jeszcze w tym roku, potem, że w rocznicę katastrofy. Nie udało się. Na samym początku okazało się, że konieczny jest nowy projekt i nowa metoda osadzenia bryły – tłumaczył w sierpniu wiceprezydent Ireneusz Pałac. – Nie było się nad czym zastanawiać, bo najważniejsze jest bezpieczeństwo. Nikt nie chce powtórki sprzed 45 lat. Nowa wieża, na którą tak bardzo czekali wszyscy świdniczanie, ma stać kilkaset lat, więc te kilka miesięcy powinniśmy przyjąć ze spokojem.

    Umowa z wykonawcą została aneksowana. Miasto dopłaciło 900 tysięcy, a termin zakończenia prac wyznaczono na 30 marca 2012 roku. W połowie stycznia na wieży maja być umieszczone hełmy. Zwiedzający na wieżę mają wejść na przełomie maja i czerwca.

    Pierwotnie wieża miała kosztować nieco ponad 8 milionów złotych, po korekcie cena sięgnie prawie 9 milionów. 5,5 miliona to dofinansowanie z Unii Europejskiej. Mimo nowoczesnego rozwiązania, budowla będzie wyglądała identycznie jak ta, która runęła w styczniu 1967 roku. Będzie miała do szpica wysokość 57,66 m. We wnętrzu znajdą się windy, wiozące turystów, także niepełnosprawnych, na tarasy widokowe. Przestrzeń ma być wykorzystana pod kawiarenkę, salę poświęconą historii wieży i galerię. Będą również toalety.

    [photospace]

    PROGRAM  konferencji „Wieża ratuszowa. Powstanie, katastrofa, odbudowa”:

    5 stycznia 2012 roku

    Teatr miejski, Rynek 43

    Rozpoczęcie konferencji:

    11.00-11.15 Koncert chóru Pryma Voce z III LO w Świdnicy

    11.15-11.20 Wystąpienie Wojciecha Murdzka, prezydenta Świdnicy

    11.20-11.25 Wystąpienie Urszuli Pawłowskiej, prezesa Towarzystwa Regionalnego  Ziemi Świdnickiej

    11.25-11.45 Prezentacja legendy o chciwym rajcy – inscenizacja przygotowana przez Młodzieżowy Dom Kultury

    Sesja Naukowa:

    11.40-12.10 prof. dr hab. Rafał Czerner, Historia badań bloku śródrynkowego w Świdnicy przeprowadzonych na początku lat 90-tych XX wieku

    12.10-12.25 dr Paweł Konczewski, Badania archeologiczne w rejonie wieży ratuszowej w Świdnicy w latach 2010-2011

    12.25-12.40 dr Dobiesław Karst, Uwagi na temat barokowej tarczy zegarowej świdnickiej wieży ratuszowej

    Panel dyskusyjny:

    13.10-13.50 Koncepcje i projekty odbudowy wieży ratuszowej w Świdnicy

    Autor prezentacji wstępnej i moderator: mgr inż. arch. Waldemar Skórski

    Paneliści: mgr inż. arch. Lech Stanisz, mgr inż. arch. Leszek Szostak, mgr inż. arch. Amelia Czubiel-Kocjan

    13.50-14.30 Zwiedzanie wystawy poświęconej wieży ratuszowej w holu teatru

    asz/ foto współczesne Wojciech Lewandowski, foto archiwalne dzięki uprzejmości Muzeum Dawnego Kupiectwa, wizualizacje Biuro projektów i realizacji inwestycji “Walas”