Listy przedstawiają głęboką więź pokonującą więzienne mury i śmierć. Napisane zostały przez dwoje opozycjonistów w nazistowskich Niemczech – Helmutha Jamesa i Freyi von Moltke. Korespondencja zostanie zaprezentowana w piątek, 28 marca o godz. 18.00 w Miejskiej Bibliotece Publicznej w Świdnicy. Okazją do spotkania jest mijająca w tym roku 80. rocznica śmierci współzałożyciela Kręgu z Krzyżowej.

Miejska Biblioteka Publiczna w Świdnicy, Fundacja Krzyżowa oraz Fundacja im. Freyi von Moltke zapraszają na wydarzenie z okazji 80. rocznicy śmierci Helmutha Jamesa von Moltke. Spotkanie poświęcone będzie lekturze „Listów na pożegnanie” Helmutha Jamesa i Freyi von Moltke. Fragmenty korespondencji przeczytają Marta Żywicka-Hamdy oraz Mariusz Kozłowski. Wprowadzenie do nich wygłosi Dominik Kretschmann.

„Listy te związane są z jego śmiercią i moim dalszym życiem. Były dla mnie podstawą przetrwania, a więź, której są wyrazem, utrzymuje się do dziś. Mieliśmy prawie cztery miesiące, by się ze sobą pożegnać jako mąż i żona. To zwieńczenie, a jednocześnie najtrudniejszy czas naszego wspólnego życia.“ Freya von Moltke, 1991
– Helmuth James i Freya von Moltke – dwoje młodych ludzi, opozycjonistów w nazistowskich Niemczech. On był jednym z twórców Kręgu z Krzyżowej. Ona – gospodynią tajnych obrad w dolnośląskim majątku rodzinnym. On w więzieniu oczekuje na proces i egzekucję, ona trwa przy nim do końca. Ten zbiór nigdy wcześniej nie publikowanych po polsku listów jest dokumentem miłości pokonującej więzienne mury i śmierć. Oraz świadectwem głębokiej wiary – podaje Wydawnictwo Znak, którego nakładem ukazała się publikacja.
Helmuth James von Moltke
– Urodzony w 1907 roku w Krzyżowej na Dolnym Śląsku, Helmuth James von Moltke w 1940 roku, wspólnie z Peterem Grafem Yorckiem von Wartenburgiem, założył grupę oporu „Krąg z Krzyżowej” (Kreisauer Kreis). Przez następne cztery lata obaj byli centralnymi postaciami tej grupy. W berlińskim mieszkaniu rodziny Yorck von Wartenburg odbywały się liczne spotkania robocze, a na majątku Moltków w Dolnym Śląsku organizowano trzy większe, kluczowe spotkania dla grupy. Nazwa miejscowości Krzyżowa później stała się nazwą grupy – przedstawia losy Helmutha Jamesa von Moltke Fundacja
– Działając na rzecz przyszłości poza narodowym socjalizmem, Moltke stał się, według narodowych socjalistów, zdrajcą stanu. Ryzykował swoje życie, robił to wspólnie z żoną Freyą von Moltke, oboje byli przekonani, że walka przeciwko nieludzkiej władzy narodowego socjalizmu jest tego ryzyka warta. Kiedy podjęli tę decyzję, Freya von Moltke miała jeszcze niecałe 30 lat, a Helmuth James von Moltke był tylko cztery lata starszy. Jednocześnie byli dalecy od jakiejkolwiek tęsknoty za śmiercią – w 1937 roku urodził się ich pierwszy syn, Helmuth Caspar, a w 1941 roku drugi, Konrad. Przestrzegali zasad konspiracji w pracy oporu, jak i państwowych reguł przy zarządzaniu majątkiem w Krzyżowej – tłumaczy.
Zginął 23 stycznia 1945 roku. – Była to zbrodnia sądowa dokonana przez narodowosocjalistyczne sądownictwo; kilka dni wcześniej został skazany na śmierć po pokazowym procesie przed „Volksgerichtshof” (Trybunałem Ludowym) – wyjaśnia.
/oprac. AN/
/materiały, informacje, biografie – MBP w Świdnicy, Fundacja Krzyżowa/
/Zdjęcie: Fundacja Krzyżowa/
![„Liczyrzepa” zawitał do Świdnicy. Historyczny skład podziwiały tłumy mieszkańców [FOTO/VIDEO]](https://swidnica24.pl/wp-content/uploads/2026/03/pociag-Rubezahl-przejechal-przez-Swidnice-2026.03.28-21-238x178.jpg)
![Drzwi otwarte w „Kasprowiczu”. Uczniowie poznali ofertę i atmosferę szkoły [FOTO]](https://swidnica24.pl/wp-content/uploads/2026/03/I-LO-Swidnica-dzien-otwarty-2026.03.28-47-238x178.jpg)
![Od kolorowych pisanek po własnoręcznie wykonane palemki. To było wielkie „Jajcowanie” z Jubilatem [FOTO/VIDEO]](https://swidnica24.pl/wp-content/uploads/2026/03/XI-Jajcowanie-2026.03.28-25-238x178.jpg)
![Zderzenie dwóch pojazdów, jeden kierowca po spożyciu alkoholu [FOTO]](https://swidnica24.pl/wp-content/uploads/2026/03/20260328_Wypadek_Swiebodzice-6-100x75.jpg)

![Pożar w mieszkaniu na Kotlarskiej, jedna osoba z poparzeniami [FOTO]](https://swidnica24.pl/wp-content/uploads/2026/03/IMG-20260327-WA0013-100x75.jpg)


![Koncert z piosenkami Barbry Streisand już za tydzień w Świdnicy [ROZWIĄZANIE KONKURSU]](https://swidnica24.pl/wp-content/uploads/2026/03/Daria-Iwan_kadr-100x75.jpg)